Eski düğünlerimiz

Çocukluk anılarım içinde hafızamda daha dün yaşanmış gibi duran, varlığımı derinden etkilemiş öylesine güzel anılar var ki. İlk aklıma gelen, İskenderunda sekiz yaşıma kadar oturduğumuz Ambardolduran mahallesindeki bir düğün. O çok özel günün bıraktığı bu anıda, önce komşumuz olan Mahlutaların evinin duvarına asılı bir duvar halısı var. Canlı renkler ve motiflerle bezenmiş kocaman bir tabloyu andırıyor. Sonra da. hemen dibine gelin ile damadın oturmaları için yerleştirilmiş iki gösterişli koltuk. Sokağın öteki yanına kadar yayılmış tahta sandalye ve masalar, üzerlerindeki mezeler ve ev yapımı ekmekle davetli olan veya olmayan herkesi karşılamaya hazır beklemekte. Tabii her masanın vazgeçilmezi olan rakı şişelerini de unutmamalı. Genellikle bu düğünlerde çocuklara oturacak yer olmazdı. Malum, düğün sahası küçük, sandalyeler yetersiz, ve buna karşılık aile, konu-komşu, dost erbabı çok.
Bir de düğünlerin vazgeçilmezi : davul ve zurna ekibi. Bugünkü düğünlerde olduğu gibi orkestra yoktu. Davulcunun çubuğu davula her vuruşunda ortalık gümbür gümbür gümbürderdi. Zurnayı çalan müzisyenin yüzü öylesine şişer ve kızarırdı ki, gözleri çukurlarından her an fırlayacak diye ödüm kopardı. Nitekim anılarımdaki o düğünde de davetlileri coşturan bir davul-zurna ekibi var. Ben ve ablalarım, evimizin çatısı üzerinden seyretmiştik düğünü.
Samandağ'da, amcam Hanna'nın bahçesinde yapılan bir düğünü de hiç unutmam. 1970' li yılların sonu olsa gerek. Tahta masa ve sandalyeler narenciye ağaçlarının altına özenle yerleştirilmiş, ağaçların dalları arasında uzanan uzun elektrik kablolarına onlarca ampul asılmıştı. Meyni kızlarının ve kadınlarının günler boyunca hazırladıkları içli köfteler, sarmalar, turşu, beyaz peynir, domates ve salatalıkla bezenmiş mezeler masalara dizilmişti. Düğün süresince misafirler ailenin tüm fertlerince durmak yorulmak bilmeden ağırlanmışlardı. Gece boyunca mangalda pişen şiş etlerin kokusu hâlâ burnumda tütüyor.
Babam, ailenin pekçok erkeği gibi beyaz gömlek ve koyu renk bir pantalon giymiş, alnında bir rakı bardağı, davul-zurnanın çaldığı yerel bir oyun havası eşliğinde dans ediyor.
Annem.... Düğünlerde genellikle kendi elleriyle diktiği, v yaka, parlak ve koyu renklerde elbiseler giyerdi. Elbisenin sol yanında taşıdığı bir göğüs tokası, altın halka küpeleri ve her zamanki mağrur duruşuyla, oturduğu sandalyeden erkeğini seyrederdi bıkmadan. Sert yüz hatlarının ardında saklamaya çalıştığı sade güzelliğiyle, ilk aşkını yaşayan bir genç kız edasında... O düğün akşamında da öyle. Sürekli koşturan, kocasının ve çocuklarının adeta kölesi olmuş annemin oturduğu yerden, o andaki huzur ve mutluluğu doyumsamaya çalışıp gülümseyerek babamı seyretmesini unutamam.
Tabii babamla karşılıklı dans eden amcamlar da var sahnede. Hepsi rakı bardağını düşürmeden, sirtakiye benzer dansı yüzlerinin akıyla bitirmeye çalışıyorlar. Biraz meyhoş, biraz sarhoş, kahkahalarla dolu eğlenceli bir düğün hatırası.
Ben bu düğünleri sevdim hep.
Gösterişten uzak, yapmacık olmayan, samimi birliktelikleri temsil ediyorlardı gözümde. Kadınlar, "üstümdeki kıyafeti bu sene ikinci veya üçüncü defadır giyiyorum, şimdi birileri bunu farkeder" diye yerinip depresyona girmezlerdi. Zaten top model yarışına geliyormuş gibi giyinip "ötekiler elbisemi nasıl buluyorlar acaba? " edasında da oturmazlardı. Hepsinin sabah erken başlayan hayvanlara yem verme, inek sağma, sağılan sütü kaynatıp tereyağı, yoğurt ve çökelek yapma, bahçe işleri, vs. gibi günlük işleri öylesine zamanlarını alıyordu ki, düğüne hazırlanma işi büyük ihtimalle beş veya on dakikayı geçmezdi. Erkekler keza. Ara sıra ayağa kalkıp düğün sahiplerine yardım bile ederlerdi. Düğün kartları olmazdı çoğu zaman. Düğün haberini alan gelirdi. Düğün kartı olsa da üzerine "çocuksuz gelinmesi rica olunur" yazılmazdı.
Zaten öyle olsa, öylesi düğün anılarım olur muydu ?
Velhasıl.
Zaman çok değişti. Bugünkü düğünlerde eskilerden pek eser kalmadı. Günümüz düğünlerine gitmeyi sevmemem de  ondandır belki.
Hey gidi günler hey... 

M. Albera Meyni, 6 Mayıs 2023